Türkiye, Vefat Edenlerden Bağışlanan Organlar Konusunda Çok Geride

Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi Organ Nakli Merkezi'nden Prof. Dr. Gürkan Tellioğlu, "Türkiye, vefat eden kişilerden bağışlanan organlar konusunda çok geride." dedi. 

Organ ve Doku Bağışı Haftası kapsamında, organ bağışı konusuna dikkati çekmek amacıyla Yeditepe Üniversitesi Kozyatağı Hastanesi Organ Nakli Merkezi tarafından "Naklen Hayat" başlıklı bir toplantı gerçekleştirildi. 

Toplantıda konuşan Prof. Dr. Gürkan Tellioğlu, Türkiye'de cerrahi anlamda elde edilen başarının gurur verici olmasına karşın organ naklinde başarıların ana kaynağının canlı vericiler olduğunu ve yeterli organ bağışı olmamasının da kendilerini mutsuz ettiğini söyledi. 

Türkiye'nin, vefat eden kişilerden bağışlanan organlar konusunda çok geride kaldığını belirten Tellioğlu, şunları kaydetti:

"Son yıllarda yıllık yaklaşık 3 bin 500 böbrek nakli gerçekleşiyor ve bu toplam içerisinde, vefat eden kişilerden yapılan böbrek nakilleri sadece 500 civarında. Açıkça görüldüğü üzere, hastalar ağırlıklı olarak ailelerinden birinin canlı verici olması sayesinde tedavi olabiliyor. Oysa gerek kan grubu uyumsuzluğu gerekse de tıbbi açıdan uygun olmaması nedeniyle aile bireylerinden canlı vericisi olmayan hastalarımız için tek alternatif vefat eden kişilerden yapılacak organ bağışlarıdır. Sağlık Bakanlığı'nın son 10 yıl içerisinde yaptığı çalışmalarla vefattan kaynaklı bağış oranları ikiye katlanmış olmakla birlikte vefattan kaynaklı organ bağış oranımız İspanya'nın 10'da biridir. Yani önümüzde katedilmesi gereken önemli bir mesafe olduğu açıktır."

Tellioğlu, organ bağışının herkes için bir nevi sigorta olduğunu, bu konuda gerek yasal düzenlemeler gerekse denetleme ve organizasyon konusunda pek çok batı toplumunun ilerisinde bulunulduğunu anlattı.

Sağlık çalışanları olarak tüm çabalarının sonuna kadar hayattan yana olmak ve hastalarını sevdiklerine kavuşturmak olduğunu ifade eden Tellioğlu, "Bugün için tüm çabalara rağmen yoğun bakımlarda hayatını kaybeden hastalarımız, ailelerinin onayı olması halinde bağışlanan organlarıyla hastalara hayat hediye edebiliyor. Gelin, hayatın sonlandığı noktada umut içinde hayata tutunma mücadelesi veren hastalarımıza destek olalım." şeklinde konuştu.

"Her 6-7 erişkinden biri böbrek hastası"

Yeditepe Üniversitesi Hastaneleri Nefroloji Bilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Gülçin Kantarcı da tüm dünyada erişkinlerin yaklaşık yüzde 10'unda böbrek hastalığı bulunduğunun tahmin edildiğini belirterek, Türkiye'de 7,5 milyona yakın kronik böbrek hastası bulunduğunu, yani her 6-7 erişkinden birinin böbrek hastası olduğunu bildirdi.

Halen dünyada 2 milyonu aşkın kişinin diyaliz ve böbrek nakli tedavileri ile yaşamını sürdürdüğünü, yıllık yüzde 6-8'lik artış oranı ile gelecekteki 10 yıl içinde bu sayının iki katına çıkmasının beklendiğini ifade eden Kantarcı, "Türkiye'de diyaliz uygulanan veya böbrek nakli yapılmış 74 binin üzerinde hasta var." dedi. Kantarcı, bu hastaların sadece yüzde 19'unun böbrek nakilli olduğunu, yüzde 81'lik büyük grubun ise diyaliz altında yaşamını sürdürdüğünü bildirdi.

Kantarcı, günümüzde böbrek naklinin; son dönem böbrek yetmezliği tedavisindeki en etkin tedavi yöntemi ve hasta yaşam süresini uzatan, yaşam kalitesini en üst düzeyde tutan, iş gücü kaybını azaltan ve uzun vadede maliyeti daha düşük olan bir "yerine koyma tedavisi" olduğunu anlattı.

Organ bağışı konusunda istenilen rakamlara ulaşılamamasında toplumda beyin ölümü kavramını yeterince bilinmemesinin de etkili olduğunu vurgulayan Kantarcı, şunları kaydetti:

"Beyin ölümü, beyin ve beyin sapı fonksiyonlarının geri dönüşümsüz olarak kaybolmasıdır. Bu kişilerde yoğun bakım ünitelerinde verilen tüm tıbbi desteğe rağmen bir süre sonra diğer hayati organlar da fonksiyonlarını kaybeder. Yani, beyin ölümü tanısı almış kişilerin hayata dönmesi mümkün değildir. Beyin ölümü tıbbi bir ölümdür, geri dönüşümsüz bir süreçtir."