Kimler genetik konsültasyona ihtiyaç doğar?
Herhangi bir genetik hastalıktan kuşkulanan bireyler ve aileler şüphe duydukları durum için test yaptırmak mümkün olsun olmasın, genetik konsültasyondan faydalanabilirler.
Moleküler genetik testler hangi hastalıklar için yapılır?
Kalıtsal bir hastalığın belirtilerini gösteren, aile geçmişinde ya da çocuklarına kalıtsal problem aktarma endişesini taşıyan kişilere hastalığa yakalanmaya yatkın olup olmadığını belirlemek için yapılır.
Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Genetik Tanı Merkezi’ nde Türkiye’ de yapılamayıp, yurtdışına gönderilen hangi testler yapılıyor?
Örn. Mesane Kanseri Paneli, İhtiyozis Hastalığı Genetik Testi, Moleküler Karyotipleme array CGH, gibi.
Mesane kanserinin erken teşhisinde uygulanan testler nelerdir?
Mesane Kanser Paneli
Mesane Kanseri tanısı alan ya da mesane kanseri şüphesi olan hastada tanı amacıyla idrarından yaklaşık 50 ml. örnek alınır ve idrarda hücreler ayrıştırılır ve bu hücrelerdeki belirli genetik bozuklukların olup olmadığı incelenir. Eğer hücrelerde genetik bozukluk tespit edilirse bu hücrelerin kanser hücresi olduğu ortaya çıkar
Ailede görülen kanserlerin kalıtsal olduğuna nasıl karar verilir? Risk faktörleri nelerdir?
Kanserin ortalamadan daha erken yaşta görülmesi
Kanserin ailede birden fazla jenerasyonda görülmesi
İki veya daha fazla aile üyesinin aynı kanser türüne yakalanması.
Aynı yakın akrabada iki veya daha fazla değişik kanser türünün saptanması
Her iki memede kanser tespit edilmesi
Ailede erkek bir bireyde meme kanserinin görülmesi
Birkaç yakın akrabada kansere rastlanması
Belirlenmiş olan risk faktörlerinden en az birisi mevcutsa klinik kanser genetik konsültasyonu almanız önerilir. Merkezimize başvurmanız sonrası yapılacak görüşme sonrası size aile ağacınız çıkarılır. Elde edilen aile hikâyesi sonrası kalıtsal kanser yatkınlık olasılığı değerlendirilir.
Meme ve yumurtalık kanseri riskleri genetik testlerle önceden belirlenebilir mi?
Genetik risk taşıyan bir kişi hayatı boyunca kanser olma riskine sahiptir. Meme kanseri genetik geçiş gösterebilir. Ailesinde meme ve yumurtalık kanseri bulunan kişide bu kanserlerin gelişme riski artabilir. Yapılacak olan testler sonrası sizin durumunuza uygun genetik test varlığı ve testin size yararının olup olmayacağı size bildirilir. Çünkü bazen genetik testlerin bir başka yakınınız için uygulanması daha uygun olabilir.
İnfertilenin genetik nedenleri var mıdır, genetik danışmanlıkla önlenebilir mi?
Kadınlarda yumurtlama ile ilgili erkeklerde de sperm sayı ve kalitesindeki etkilenmeler infertiletinin nedenidir. Erkek kısırlığında yeni genlerin öneminin ortaya çıkmasıyla genetik inceleme çok önem kazanmıştır.
Kalıtsal veya genetik bir hastalık taşıyıcılığı bulunan çiftlere veya genetik hastalığı olan çocuk veya çocuklara sahip olanlara genetik danışmanlık önerilir. Ayrıca 37 yaş üzeri yardımcı üreme tekniği önerilen, tekrarlayan erken gebelik kayıp ve düşükleri olanlara, erkek kısıklığı ile birlikte görülen kromozom hastalıklarda vs, Kadın Hastalıkları ve Doğum ve Üroloji hekimleri tarafından genetik danışmanlık hizmeti için de yönlendirilebilir ve sonrasında da hastanın tedavisinin bütüncül yaklaşım içinde tedavisi değerlendirilebilir.
Farmakogenetik nedir, her ilaç için uygulanabilir mi?
Bazı genetik testler ile gereksiz veya yan etkileri yüksek olabilecek durumlar öncesi farmogenetik testler uygulanmaktadır. Bunun sonucu hastalarda oluşabilecek ilacın yararlılığı veya zararlı etkileri ilaç kullanımı öncesinde saptanabilmektedir.
Rahim ağzı kanserinde genetik faktörler belirleyici midir?
Rahim ağzı kanseri genetik geçiş göstermez. Rahim ağzı kanserinin ailede olmaması koruyucu bir faktör olmadığı gibi kansere yakalanmış akrabaların varlığı da risk göstermediğinden genetik geçiş göstermez.
Ailesel Akdeniz ateşi hastalığının genetik testlerle önceden tanısı mümkün müdür?
Genetik bir hastalık olmuş olup, bir genin değişime uğraması sonucu oluşmaktadır. Hastalıkla ilişki olabilecek mutasyon analizi yapılmakta olup, belirtiler sonrası (FMF testi ) önceden tanısı konulabilir.
Anne karnındaki bebeğin muhtemel genetik hastalıkları tanımlanabilir mi?
Evet tanımlanabilir. Bu sayede hamilelik sırasında bebeğin sağlığı ile ilgili pek çok şey öğrenilebilir. Prenatal testler merkezimizde de uygulanmaktadır.
Gebelik oluşmadan önce bebeğin taşıyabileceği muhtemel genetik hastalıklarla ilgili önceden önlem alınabilir mi?
Özel yöntemler kullanılarak (FISH, PCR ) doğacak bebekte tek gen hastalıkları kromozom bozukluklarına bağlı hastalıklara yönelik testler uygulanıp, çıkan sonuçlara göre sağlıklı bebeklerin doğması sağlanabilir.
Hamilelikte genetik açıdan risk taşıyan kişiler kimlerdir?
Annenin yaşının 35 veya daha büyük yaşta olması
Üçlü test sonuçlarında veya fetal USG anormal sonuçlar
Kendisinde veya aile hikâyesinde bilinen şüphe edilen herhangi bir genetik hastalık
Radyasyon, sitomegalovirüs, toksoplazma, rubella, ilaçlar, alkol vblere maruziyet
İki veya daha fazla düşükle sonuçlanan gebelik
Eşler arasında yakın biyolojik akrabalığın bulunması
Belli genetik hastalıklara karşı etnik yatkınlık
Fetüsün gelişimini etkileyen bilinen veya şüphe edilen medikal bir durum
Yeditepe Üniversitesi Hastanesi Genetik Tanı Merkezi’ nde ender görülen genetik hastalıklar için test yapılıyor mu? Bu testler burada mı çalışılıyor yoksa yurtdışına mı gönderiliyor?
Ülkemiz genelinde yapılamayan testlerde merkezimizde çalışılmaktadır.
Preimplantasyon genetik tanı ile hangi hastalıklar ayrıştırılıp, sağlıklı embriyo elde edilebilir?
Trizomi (Down sendromu gibi kromozomal hastalıklar)
Hemofili, Akdeniz anemisi, kistik fibrozis, muskuler distrofiler gibi tek gen hastalıkları
Akraba evliliği yapmayı planlayan çiftlerin çocuklarında görülebilecek genetik hastalıklar önceden belirlenebilir mi, bunlar için neler yapılabilir?
Akraba olan kişiler genlerini ortak bir atadan aldıkları için aynı gende mutasyon taşıyor olma ihtimalleri daha fazladır. Bu nedenle evlilik öncesi veya çocuk sahibi olmadan genetik bir uzman tarafından değerlendirilip, bilgilendirilmeleri gerekmektedir.
Meme kanseri genetik midir?
Meme kanserlerinde birden fazla genetik bozukluk bulunmaktadır aynı ailede iki veya daha fazla sayıda meme veya yumurtalık kanseri bulunması, her iki memede de kanser bulunması meme kanserinin o ailede kalıtsal olabileceğini düşündürür.
Genetik testlerle meme kanserini önlemek mümkün müdür?
Şüphelenilen kişilerde BRCA1 ve BRCA2 gen testleri ile kalıtsal meme kanseri tanısı yapılabilir ve kişinin meme kanserine yakalanma riski ortaya çıkartılır. Böylece erken tanı ve önleyici tedavi ile meme kanserinden korunulabilir.